Γαύρος: θερμίδες, πρωτεΐνη και Ω-3 ανά 100 γραμμάρια
Ο γαύρος είναι ένα από τα πιο προσιτά και θρεπτικά ψάρια της ελληνικής κουζίνας. Με μόλις 131 kcal και 20,4 g πρωτεΐνης ανά 100 g, έχει επίσης μια από τις υψηλότερες συγκεντρώσεις Ω-3 ανάμεσα σε όλα τα ψάρια: 1,4 έως 1,8 g EPA+DHA ανά 100 g. Όταν τρώγεται με τα κόκαλα, μια μερίδα μπορεί να δώσει ασβέστιο συγκρίσιμο με το γάλα. Φθηνός, εύκολα προσβάσιμος και με θρεπτική αξία που συναγωνίζεται πιο ακριβά ψάρια όπως ο σολομός, ο γαύρος είναι εύκολη προσθήκη σε ισορροπημένη διατροφή.
Μην απλώς το διαβάζετε, καταγράψτε τοΦωτογραφίστε το γεύμα σας και η Kalorita καταγράφει θερμίδες και θρεπτικά συστατικά σε δευτερόλεπτα. 3 ημέρες δωρεάν.→Θρεπτικά στοιχεία γαύρου (100 g, ωμός)
Οι τιμές προέρχονται από το USDA FoodData Central για τον ευρωπαϊκό γαύρο (Engraulis encrasicolus):
| Θρεπτικό συστατικό | Ποσότητα (100 g ωμού) | % ημερήσιας τιμής |
|---|---|---|
| Ενέργεια | 131 kcal | ~6,5% |
| Πρωτεΐνη | 20,4 g | 41% |
| Λιπαρά (σύνολο) | 4,8 g | 6% |
| Ω-3 EPA+DHA | 1,4 έως 1,8 g | 88% έως 113% (σύσταση AHA: 1 g/ημέρα) |
| Κορεσμένα λιπαρά | 1,1 g | 6% |
| Υδατάνθρακες | 0 g | - |
| Ασβέστιο (με τα κόκαλα) | 147 έως 210 mg | 15% έως 21% |
| Σίδηρος | 3,2 mg | 18% |
| Βιταμίνη D | 6,9 έως 10 mcg (276 έως 400 IU) | 35% έως 50% |
| Βιταμίνη B12 | 0,6 mcg | 25% |
| Σελήνιο | 36,5 mcg | 66% |
Γαύρος 200 g με τα κόκαλα καλύπτει περίπου 30% έως 40% της ημερήσιας ανάγκης σε ασβέστιο. Τα κόκαλα του φρέσκου γαύρου είναι μαλακά και τρώγονται, οπότε το ασβέστιο είναι βιολογικά διαθέσιμο.
Πρωτεΐνη γαύρου και B12: πόσα έχει;
Ο γαύρος έχει 20,4 g πρωτεΐνης ανά 100 g, δηλαδή περισσότερο από το ένα πέμπτο του βάρους του. Είναι κοντά στο στήθος κοτόπουλου (περίπου 31 g ανά 100 g) και πάνω από τα περισσότερα λευκά ψάρια. Για να υπολογίσεις τον ημερήσιο στόχο σου ανά κιλό, χρησιμοποίησε τον υπολογιστή πρωτεΐνης του site.
Ο γαύρος είναι επίσης καλή πηγή B12: 0,6 mcg ανά 100 g, περίπου το ένα τέταρτο της ενήλικης ημερήσιας ανάγκης (2,4 mcg). Η B12 είναι απαραίτητη για το νευρικό σύστημα και για την παραγωγή ερυθρών αιμοσφαιρίων, και βρίσκεται μόνο σε ζωικές τροφές. Για όσους τρώνε λίγο κόκκινο κρέας, ο γαύρος είναι πρακτική πηγή.
Τρόπος μαγειρέματος και διατήρηση του Ω-3
Ο γαύρος συχνά τηγανίζεται σε ελαιόλαδο αφού περαστεί από αλεύρι, ή ψήνεται στο φούρνο. Ο τρόπος μαγειρέματος επηρεάζει τις θερμίδες και τη διατήρηση του Ω-3:
| Τρόπος μαγειρέματος | Θερμίδες (100 g) | Διατήρηση Ω-3 | Σημείωση |
|---|---|---|---|
| Ωμός | 131 kcal | 100% | Τιμή αναφοράς |
| Ατμός ή βράσιμο | ~140 kcal | 90% έως 95% | Η πιο υγιεινή μέθοδος, ελάχιστη απώλεια θρεπτικών |
| Φούρνος (ελαιόλαδο) | ~165 kcal | 85% έως 90% | Το Ω-3 διατηρείται σε μεγάλο βαθμό |
| Τηγανητός γαύρος (αλεύρι) | ~230 kcal | 70% έως 80% | Το αλεύρι και το λάδι αυξάνουν τις θερμίδες |
| Βαθύ τηγάνισμα | ~275 kcal | 55% έως 65% | Η υψηλή θερμοκρασία οξειδώνει εν μέρει το Ω-3 |
| Κονσέρβα (σε άλμη) | ~130 kcal | 70% έως 80% | Υψηλό νάτριο (1000 έως 1500 mg/100 g) |
Ω-3 στον γαύρο και σε άλλα ψάρια
Τα μικρά ψάρια μπορούν να έχουν περισσότερο Ω-3 ανά βάρος από τα μεγάλα. Ο γαύρος ξεχωρίζει σε αυτό.
| Είδος ψαριού | EPA+DHA (100 g) | Κίνδυνος υδραργύρου |
|---|---|---|
| Γαύρος (φρέσκος) | 1,4 έως 1,8 g | Πολύ χαμηλός (μικρό ψάρι) |
| Σαρδέλα | 1,2 έως 1,5 g | Πολύ χαμηλός |
| Σκουμπρί ή σαφρίδι | 1,0 έως 1,4 g | Χαμηλός |
| Σολομός (εκτροφής) | 1,5 έως 2,5 g | Χαμηλός |
| Τόνος (κονσέρβα) | 0,3 έως 0,9 g | Μέτριος (μεθυλοϋδράργυρος) |
| Λαυράκι ή τσιπούρα | 0,4 έως 0,6 g | Χαμηλός |
| Γαρίδες | 0,2 έως 0,4 g | Χαμηλός |
Ο FDA κατατάσσει τον γαύρο ανάμεσα στα ψάρια με τον χαμηλότερο κίνδυνο υδραργύρου. Η κατανάλωση 2 έως 3 φορές την εβδομάδα θεωρείται ασφαλής, και είναι κατάλληλος και για έγκυες γυναίκες.
Εποχή και επιλογή φρέσκου γαύρου
- Εποχή: Ο γαύρος έχει περισσότερο λίπος και Ω-3 όταν είναι φρέσκος και πιασμένος πρόσφατα. Η εποχικότητα διαφέρει ανά περιοχή, γι' αυτό ρώτα τον ψαρά.
- Πώς να διαλέξεις φρέσκο γαύρο: μάτια γυαλιστερά, διαφανή και ελαφρά προεξέχοντα· λέπια ασημί-μπλε· μυρωδιά μόνο θάλασσας.
- Κατεψυγμένος γαύρος: Η γρήγορη κατάψυξη διατηρεί μεγάλο μέρος του Ω-3. Το ξεπάγωμα να γίνεται στο ψυγείο.
- Γαύρος σε κονσέρβα: Μεγάλη διάρκεια ζωής, αλλά το νάτριο είναι πολύ υψηλό (περίπου 1400 mg/100 g). Όσοι έχουν πρόβλημα πίεσης να το καταναλώνουν με έλεγχο.
Συχνές ερωτήσεις
Πόσο γαύρο μπορώ να φάω την ημέρα;
Ένας μεσαίος γαύρος ζυγίζει περίπου 10 έως 12 g. Μια μερίδα 200 έως 250 g (περίπου 20 γαύροι) είναι κανονικό κύριο γεύμα για ενήλικα. Σε υγιή άτομα χωρίς ανησυχία για το νάτριο, η κατανάλωση 3 έως 4 φορές την εβδομάδα είναι ασφαλής. Όσοι έχουν υπέρταση να προτιμούν μαγείρεμα χωρίς αλάτι.
Ο γαύρος βοηθά να χάσω βάρος;
Με 131 kcal ανά 100 g, ο γαύρος είναι φθηνή πηγή πρωτεΐνης με λίγες θερμίδες. Οι περισσότερες θερμίδες προέρχονται από το λάδι του τηγανίσματος και το αλεύρι: μια μερίδα τηγανητού γαύρου μπορεί να φτάσει τις 230 έως 275 kcal. Ψημένος στο φούρνο ή στον ατμό, ταιριάζει εύκολα σε δίαιτα ελέγχου βάρους.
Τρώγεται ο γαύρος με τα κόκαλα;
Ναι. Στον φρέσκο γαύρο, η ραχοκοκαλιά βγαίνει εύκολα αν τραβήξεις ελαφρά το κεφάλι. Τα πλευρικά κοκαλάκια μαλακώνουν στο μαγείρεμα και τρώγονται. Με τα κόκαλα είναι ιδιαίτερα χρήσιμος για όσους κινδυνεύουν από οστεοπόρωση ή δεν θέλουν συμπλήρωμα ασβεστίου.
Είναι ασφαλής ο γαύρος στην εγκυμοσύνη;
Ναι. Ο FDA τον κατατάσσει στα ασφαλή ψάρια λόγω του χαμηλού υδραργύρου. Συνιστώνται 2 έως 3 μερίδες την εβδομάδα (συνολικά 225 έως 340 g μαγειρεμένου ψαριού). Το Ω-3 είναι κρίσιμο για την ανάπτυξη του εγκεφάλου του εμβρύου, και ο γαύρος είναι από τις καλύτερες επιλογές γι' αυτό.
Γαύρος ή σαρδέλα: ποιο είναι πιο υγιεινό;
Και τα δύο είναι εξαιρετικά λιπαρά ψάρια. Ο γαύρος έχει λίγο περισσότερη πρωτεΐνη και Ω-3, ενώ η σαρδέλα μπορεί να έχει περισσότερη βιταμίνη D. Όταν ο φρέσκος γαύρος δεν είναι διαθέσιμος, η σαρδέλα είναι εξίσου καλή εναλλακτική.
Χάνει Ω-3 ο γαύρος όταν τηγανίζεται;
Όταν ο γαύρος περνιέται από αλεύρι και τηγανίζεται σε ελαιόλαδο, διατηρεί περίπου 70% έως 80% του Ω-3. Όποιος θέλει τη μέγιστη ποσότητα Ω-3 να προτιμά τον ατμό ή το φούρνο. Ωστόσο, ο τηγανητός γαύρος παραμένει χρήσιμη πηγή Ω-3.
Κάντε την καταμέτρηση θερμίδων απλή
Φωτογραφίστε το φαγητό σας και η τεχνητή νοημοσύνη της Kalorita εκτιμά τις θερμίδες και τα θρεπτικά συστατικά του σε δευτερόλεπτα.
Κατεβάστε δωρεάν