← Terug naar de blog Darmgezondheid

Prebiotica: 14 voedingsmiddelen die je darmbacteriën voeden

📅 ⏱️ 7 min leestijd ✏️ Kalorita Voedingsredactie

Probiotica zijn levende, gunstige bacteriën in je darm. Prebiotica zijn de vezels die die bacteriën voeden en die je spijsverteringsenzymen niet kunnen afbreken. Onderzoeken wijzen erop dat regelmatig prebiotica eten de diversiteit van de darmflora kan vergroten en de insulinegevoeligheid kan verbeteren. Het effect op stemming en afweer is nog voorlopig. Goed nieuws: je hebt er geen supplement voor nodig. De krachtigste bronnen zijn goedkoop en staan al in de Nederlandse keuken.

Lees het niet alleen, houd het bijMaak een foto van je maaltijd en Kalorita registreert calorieën en macro's in enkele seconden. 3 dagen gratis.→

Wat zijn prebiotica en hoe verschillen ze van probiotica

Drie termen die vaak door elkaar worden gehaald, helder op een rij:

BegripBetekenisVoorbeeld
ProbioticaLevende, gunstige micro-organismenYoghurt, kefir, zuurkool, kimchi
PrebioticaOnverteerbare vezels die gunstige bacteriën voedenUi, knoflook, banaan, havermout, artisjok
SynbioticaPrebiotica en probiotica samen in één productKefir (natuurlijk synbioticum), sommige supplementen
PostbioticaStoffen die bacteriën bij de afbraak makenButyraat, propionaat, lactaat

De definitie die wetenschappers gebruiken (ISAPP, 2017): een stof die door micro-organismen in de darm selectief wordt gebruikt en de gezondheid van de gastheer ten goede komt.

De 14 beste prebiotische bronnen

Het prebiotische effect komt uit drie hoofdgroepen stoffen: inuline, fructo-oligosachariden (FOS) en resistent zetmeel. Deze voedingsmiddelen zijn het rijkst aan die stoffen (per 100 g):

VoedingsmiddelType prebioticaPrebiotica per 100 gGebruik in de keuken
Rauwe knoflookInuline, FOS9 tot 16 gDressings, sauzen, pesto
Rauwe uiInuline, FOS4 tot 7 gBijna elke maaltijd, salades
Gebakken uiInuline (deels)2 tot 3 gRoerbakken, soep, stoofpot
ArtisjokInuline3 tot 10 gGestoomd met knoflook en citroen
PreiInuline, FOS3 tot 6 gPreisoep, stamppot, quiche
AspergesInuline, FOS2 tot 3 gGestoomd, gegrild of uit de oven
Onrijpe banaanResistent zetmeel4 tot 8 gSmoothie of als hapje
Rijpe banaan (gekoeld)Resistent zetmeel3 tot 5 gOntbijt, tussendoortje
HavermoutBètaglucaan, resistent zetmeel1 tot 2 gOntbijt, pap of muesli
Gekoelde aardappelen en rijstRetrogradatiezetmeel3 tot 5 g (koud)Aardappelsalade, rijstsalade
Droge peulvruchtenResistent zetmeel, FOS2 tot 5 gLinzensoep, bruine bonen, kikkererwten
Appel (met schil)Pectine0,5 tot 1,5 gRauw, met schil
AardbeiPectine, FOS0,3 tot 0,8 gVers
ChiazaadOplosbare vezels1 tot 2 gYoghurt, smoothie, pudding

De sterkste bron is witlofwortel (chicoreiwortel), maar die koop je vooral als poeder. In de Nederlandse keuken zijn knoflook, ui, prei, asperges en havermout het makkelijkst dagelijks te gebruiken.

Hoeveel prebiotica per dag, en hoe haal je dat

Er is geen officiële dagelijkse aanbeveling voor prebiotica. In onderzoeken wordt vaak 5 tot 10 g per dag genoemd als hoeveelheid die voor de darmflora merkbaar is.

Bij welke klachten maken prebiotica verschil

Het effect van prebiotica beperkt zich niet tot de spijsvertering. Onderzoeken melden onder meer het volgende, al verschilt de sterkte van het bewijs per onderwerp:

Het effect van prebiotica bouwt zich op. Na 4 tot 12 weken regelmatig eten merk je meestal verschil, niet na 2 tot 3 weken.

Veelgestelde vragen

Zijn prebiotica en probiotica hetzelfde?

Nee. Probiotica zijn levende bacteriën die zich in de darm vestigen, zoals in yoghurt, kefir en zuurkool. Prebiotica zijn de vezels waarvan die bacteriën eten en die je spijsvertering niet kan afbreken. Probiotica zijn de vissen, prebiotica het voer.

Hoeveel prebiotica moet je per dag eten?

Er is geen officiële dagnorm. Onderzoeken noemen 5 tot 10 g vezels per dag als merkbaar, en 1 teentje knoflook, een halve ui en 80 g havermout komen daar dicht bij in de buurt.

Zijn prebiotische supplementen beter dan voeding?

Voeding heeft de voorkeur, omdat voedingsmiddelen prebiotica combineren met andere vezels, vitamines en mineralen. Supplementen (inulinepoeder, FOS-poeder) kunnen zinvol zijn als je via voeding moeilijk genoeg binnenkrijgt of voor een specifiek doel. Overleg dat met je arts of diëtist.

Krijg je gas en een opgeblazen gevoel van prebiotica?

In de eerste 1 tot 2 weken wel, vooral van knoflook en ui, die veel FOS bevatten. Dat is tijdelijk: je darmflora went aan de nieuwe voedingsbron. Langzaam ophogen, 1 tot 2 g per week, helpt.

Bij welke aandoeningen moet je voorzichtig zijn?

Mensen met een prikkelbare darm die een FODMAP-arm dieet volgen, kunnen last krijgen van FOS en fructose. Overleg eerst met een diëtist voordat je je voeding aanpast. Zonder coeliakie zijn bronnen zoals glutenvrije havermout, banaan en artisjok veilig.

Wat is een synbioticum en hoe verschilt het van een prebioticum?

Een synbioticum combineert probiotica en prebiotica in één product of combinatie. Kefir is een natuurlijk voorbeeld: het bevat levende bacteriën en de melksuikers die ze voeden. Sommige onderzoeken vinden een combinatie soms effectiever dan één van beide alleen.

Calorieën bijhouden, simpel gemaakt

Maak een foto van je eten en de AI van Kalorita schat de calorieën en macro's in enkele seconden.

Gratis downloaden