← Wróć do bloga Ryby

Makrela: wartości odżywcze, omega-3 i kalorie

📅 ⏱️ 7 min czytania ✏️ Redaktor żywieniowy Kalorita

Makrela (Scomber scombrus) to jedna z najczęściej jedzonych tłustych ryb w Polsce i jedno z najtańszych źródeł omega-3. 100 g surowej makreli zawiera około 205 kcal, 18,6 g białka i około 2,5 g EPA i DHA. Pod tym względem jest zbliżona do łososia, ale zwykle kosztuje wyraźnie mniej. Witamina B12 to kolejny jej atut: jedna porcja może pokryć kilkukrotnie dzienne zapotrzebowanie.

Nie tylko czytaj, zacznij śledzićZrób zdjęcie posiłku, a Kalorita policzy kalorie i makroskładniki w kilka sekund. 3 dni za darmo.→

Makrela: tabela wartości odżywczych (100 g, surowa)

Makrela należy do grupy tłustych ryb, dlatego jest bogata w białko, omega-3 oraz witaminy rozpuszczalne w tłuszczach (D, A, B12). Dane poniżej dotyczą surowej makreli atlantyckiej (Scomber scombrus).

SkładnikIlość (100 g surowej)% RWS
Kalorie205 kcalokoło 10%
Białko18,6 g37%
Tłuszcz ogółem13,9 g18%
w tym nasycone3,3 g16%
w tym jednonienasycone5,4 gbrak
w tym omega-3 (EPA i DHA)około 2,5 gbrak
w tym omega-6około 0,3 gbrak
Witamina B128,7 µg363%
Witamina D16,1 µg107%
Selen44,1 µg80%
Niacyna (B3)9,1 mg57%
Fosfor217 mg31%
Żelazo1,6 mg9%
Potas314 mg7%

Makrela jest bogatsza w witaminę B12 niż większość mięs czerwonych. Porcja 100 g pokrywa około 3,6 razy dzienne zapotrzebowanie na tę witaminę.

Makrela a inne ryby: omega-3, kalorie i cena

Pod względem omega-3 makrela jest bardzo zbliżona do łososia, a cenowo zwykle wypada korzystniej. Europejskie zalecenia zakładają jedzenie ryb, w tym tłustych, co najmniej dwa razy w tygodniu. Makrela i śledź są w tym dobrym wyborem.

Wartości orientacyjne, mogą się różnić w zależności od gatunku, sposobu hodowli i obróbki.

RybaKalorie (kcal/100 g surowej)Białko (g)Omega-3 EPA i DHA (g)Cena
Makrela20518,6około 2,5niska
Łosoś hodowlany20820,1około 2,3wysoka
Śledź atlantycki15817,9około 1,7niska
Dorsz8217,8poniżej 0,3średnia
Tuńczyk w puszce, w wodzie11625,5około 0,25średnia

Sezonowość: kiedy makrela ma najwięcej tłuszczu

Zawartość tłuszczu w makreli zmienia się w ciągu roku, a z nią zawartość omega-3. Ogólnie najtłustsza bywa jesienią i zimą, a w okresie tarła, wiosną i latem, jest chudsza i mniej smaczna. Świeża makrela z lokalnego połowu jest zwykle najlepsza.

Dla omega-3 najlepszy jest okres jesienno-zimowy, kiedy ryba ma najwięcej tłuszczu.

Makrela w kuchni: kalorie zależą od przygotowania

Pieczenie i grillowanie należą do metod, które najlepiej zachowują omega-3, bo nie wymagają dużej ilości tłuszczu. Smażenie na głębokim tłuszczu zwiększa kaloryczność i może osłabiać delikatne kwasy tłuszczowe. Cytryna dodaje smaku, a witamina C z cytryny wspiera przyswajanie żelaza z innych składników posiłku.

PrzygotowaniePorcjaKalorie (ok.)Uwaga
Surowa100 g205 kcalWartość bazowa z tabeli USDA
Pieczona lub grillowana, bez tłuszczu100 g gotowej rybyokoło 260 kcalWoda odparowuje, więc kalorie na 100 g rosną
Smażona na łyżce oleju100 g gotowej rybyokoło 340 kcalOlej dodaje około 80 do 120 kcal
Wędzona100 gokoło 260 do 300 kcalZależy od producenta; często dużo soli

Wędzona makrela kupowana w sklepie często ma dużo soli. Osoby z nadciśnieniem powinny ją jeść rzadziej i w małych porcjach.

Najczęściej zadawane pytania

Jak często można jeść makrelę?

Zalecenia, między innymi WHO i Europejskiego Urzędu ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA), mówią o regularnym jedzeniu tłustych ryb, na przykład dwa razy w tygodniu. Makrela ma niską zawartość rtęci, dlatego pasuje też kobietom w ciąży i małym dzieciom w umiarkowanych ilościach. Ryby drapieżne o wysokiej zawartości rtęci, na przykład miecznik czy rekin, to osobna kategoria.

Czy makrela tuczy?

100 g surowej makreli ma 205 kcal i sporo tłuszczu, ale większość tego tłuszczu to omega-3 i kwasy jednonienasycone, a nie nasycone z przetworzonej żywności. Białko (18,6 g na 100 g) daje sytość. Przy kontrolowanej porcji, na przykład 290 kcal za pieczoną rybę, dwie porcje w tygodniu nie zaszkodzą wadze.

Makrela czy łosoś, co jest zdrowsze?

Oba są pod względem omega-3 bardzo zbliżone. Makrela ma więcej witaminy B12, około 8,7 µg na 100 g wobec około 3,2 µg w łososiu hodowlanym. Łosoś wypada nieco lepiej pod względem witaminy D. Największa różnica to cena i sposób hodowli: łosoś hodowlany to przede wszystkim ryba z farm, a makrela najczęściej pochodzi z połowów.

Jak przygotować makrelę w domu?

Najprostsza wersja to makrela pieczona w piekarniku z cytryną, koperkiem i odrobiną oliwy. Filety piecze się w temperaturze około 200 stopni przez 15 do 20 minut. Można też przygotować pastę z wędzonej makreli z jogurtem naturalnym, cebulą i chrzanem, lżejszą wersję tradycyjnego smalcu rybnego.

Wędzona makrela jest zdrowa?

Wędzona makrela zachowuje omega-3 i białko, ale często zawiera dużo soli. W 100 g może być od kilkuset miligramów sodu, podczas gdy świeża ryba ma go zaledwie kilkadziesiąt. Osoby z nadciśnieniem, chorobami nerek lub niewydolnością serca powinny wybierać ją rzadko i w małych ilościach. Przed podaniem można ją namoczyć w zimnej wodzie na 30 do 60 minut, co obniża zawartość soli.

Jak przechowywać makrelę?

Świeża makrela w lodówce (0 do 4 stopni) wytrzyma najwyżej 1 do 2 dni. Dłużej przechowuje się oczyszczone filety lub całe ryby w szczelnym opakowaniu w zamrażarce, w temperaturze minus 18 stopni. Mrożona ryba zachowuje jakość przez 3 do 4 miesięcy. Rozmrażaj ją powoli w lodówce, bo w mikrofalówce traci na jakości.

Prosty sposób na liczenie kalorii

Zrób zdjęcie jedzenia, a sztuczna inteligencja Kalorita oszacuje jego kalorie i makroskładniki w kilka sekund.

Pobierz za darmo