← Wróć do bloga Warzywa i wartości odżywcze

Rukola: wartości odżywcze, kalorie i witamina K

📅 ⏱️ 6 min czytania ✏️ Redaktor żywieniowy Kalorita

Rukola (Eruca vesicaria) gości na polskich stołach w sałatkach, kanapkach i na pizzy. 100 g surowej rukoli to zaledwie 25 kcal, a mimo to dostarcza 109% dziennego zapotrzebowania na witaminę K1 oraz około 24% folianów. Ostry, lekko gorzkawy smak zawdzięcza glukozynolanom, czyli związkom siarki, które decydują zarówno o aromacie, jak i o wartości zdrowotnej.

Nie tylko czytaj, zacznij śledzićZrób zdjęcie posiłku, a Kalorita policzy kalorie i makroskładniki w kilka sekund. 3 dni za darmo.→

Wartości odżywcze (100 g surowej rukoli)

Rukola wyróżnia się dużą gęstością składników odżywczych przy bardzo niskiej kaloryczności:

SkładnikIlość% dziennej wartości (2000 kcal)
Energia25 kcal1%
Białko2,6 g5%
Węglowodany3,7 g1%
Błonnik1,6 g6%
Witamina K1109 µg109%
Witamina A (RAE)119 µg13%
Foliany (B9)97 µg24%
Witamina C15 mg17%
Wapń160 mg12%
Magnez47 mg11%
Potas369 mg8%

Rukola należy do najbogatszych w witaminę K produktów przy tak niskiej kaloryczności. Około 100 g pokrywa z zapasem dzienne zapotrzebowanie większości dorosłych.

Glukozynolany: związki odpowiedzialne za ostry smak

Rukolę odróżnia od innych warzyw kapustnych, np. brokułów czy kapusty, specyficzny skład glukozynolanów. Po pokrojeniu lub przeżuciu aktywuje się enzym mirozynaza, który zamienia glukozynolany w izotiocyjaniany:

Witamina K: krzepnięcie krwi i zdrowie kości

Najważniejszym składnikiem rukoli jest witamina K1 (filochinon), której tak dużo nie ma w większości sałat.

FunkcjaMechanizmUwagi dietetyczne
Krzepnięcie krwiAktywacja czynników krzepnięcia II, VII, IX i XOsoby na warfarynie powinny utrzymywać stałą ilość witaminy K w diecie
Mineralizacja kościKarboksylacja osteokalcynyK2 działa silniej, ale K1 też wspiera kości
Ochrona naczyń przed zwapnieniemAktywacja białka MGPWystarczająca ilość witaminy K ogranicza zwapnienia naczyń

Rukola w polskiej kuchni: kalorie popularnych podań

W polskich domach rukola najczęściej trafia do sałatek, kanapek i pizzy. Kaloryczność różnych sposobów podania:

Sposób podaniaPorcjaKalorie (z rukolą)Uwaga
Sałatka z rukolą, cytryną i oliwą60 g rukoli + 1 łyżeczka oliwy55 kcalNajlżejsza wersja
Sałatka z rukolą i granatem60 g rukoli + 15 ml sosu z granatu + 1 łyżeczka oliwy75 kcalBogata w antyoksydanty
Pizza z rukoląRukola dodana po wypiekukalorie pizzy osobnoGlukozynolany zachowane
Pesto z rukoli30 g rukoli + orzechy + oliwa + parmezanokoło 180 kcalDo makaronu
Krem z rukoli bez śmietanki150 g rukoli + bulion warzywnyokoło 60 kcal na porcjęGotowanie zmniejsza glukozynolany

Rukola na tle innych zielonych warzyw

Gdzie rukola wygrywa, a gdzie przegrywa z popularnymi warzywami liściastymi?

Składnik (100 g)RukolaSałata masłowaSzpinakKapusta
Kalorie (kcal)25152325
Witamina K (µg)10910348376
Foliany (µg)973819461
Witamina C (mg)15428120
Wapń (mg)160189940
GlukozynolanyWysokieBrakBardzo niskieWysokie

Rukola konkuruje z sałatą i szpinakiem pod względem witaminy K i wapnia. Folianów ma znacznie więcej niż sałata masłowa, a jej największą przewagą są glukozynolany.

Najczęściej zadawane pytania

Czy rukolę można jeść codziennie?

Tak, w rozsądnych porcjach, czyli od 1 do 2 garści (około 40 do 80 g), jest bezpieczna także na co dzień. Osoby na warfarynie powinny jeść stałą ilość, bo nagła zmiana wpływa na wynik INR.

Czy rukola pomaga schudnąć?

100 g rukoli to tylko 25 kcal, więc jest świetnym warzywem o dużej objętości w diecie redukcyjnej. Woda i błonnik dają uczucie sytości na krótko. Rukola sama nie spala tłuszczu, ale zastępując kaloryczne dodatki, realnie obniża kaloryczność posiłku.

Czy rukola podrażnia żołądek?

Część osób uważa, że gorzki smak zwiększa wydzielanie kwasu żołądkowego, ale badania tego nie potwierdzają. Niektóre badania wykazały, że związki z rukoli hamują rozwój bakterii H. pylori. Przy refluksie najlepiej sprawdzić własną tolerancję.

Czy rukolę można jeść w ciąży?

Tak. Dostarcza folianów, które zmniejszają ryzyko wad cewy nerwowej. Surowe warzywa warto dokładnie umyć, bo ryzyko zakażeń z nieumytych liści jest większe. Ugotowana rukola jest bezpieczniejsza, jeśli masz wątpliwości.

Czy rukolę lepiej jeść na surowo czy gotowaną?

Glukozynolany najlepiej działają na surowo. Witamina K, wapń i foliany są odporne na ciepło i po obróbce w dużej mierze się zachowują. Lekko podsmażona rukola nadal jest wartościowa, ale surowa daje więcej izotiocyjanianów.

Z czym łączyć rukolę?

Z sokiem z cytryny lub pomarańczą (witamina C), które pomagają w wchłanianiu folianów i żelaza z roślin. Oliwa z oliwek zwiększa przyswajalność witaminy K i beta-karotenu. Orzechy włoskie lub migdały dodają omega-3 i witaminę E, a granat polifenole.

Prosty sposób na liczenie kalorii

Zrób zdjęcie jedzenia, a sztuczna inteligencja Kalorita oszacuje jego kalorie i makroskładniki w kilka sekund.

Pobierz za darmo