← Wróć do bloga Zioła i przyprawy

Kmin rzymski: właściwości, kalorie i wpływ na trawienie oraz cukier

📅 ⏱️ 6 min czytania ✏️ Redaktor żywieniowy Kalorita

Kmin rzymski (Cuminum cyminum) od wieków służy w kuchniach Bliskiego Wschodu, Azji i basenu Morza Śródziemnego, a w Polsce coraz częściej trafia do mięs z grilla i zup. 1 łyżeczka zmielonego kminu (ok. 2,5 g) ma tylko 8 kcal, a dostarcza 17% dziennego zapotrzebowania na żelazo. Badania sugerują, że kmin pobudza wydzielanie enzymów trawiennych, może wspierać kontrolę poziomu cukru we krwi i zawiera silne związki antyoksydacyjne.

Nie tylko czytaj, zacznij śledzićZrób zdjęcie posiłku, a Kalorita policzy kalorie i makroskładniki w kilka sekund. 3 dni za darmo.→

Wartość odżywcza i mikroskładniki

Wartości odżywcze zmielonego kminu w 1 łyżeczce (2,5 g):

SkładnikIlość (1 łyżeczka, 2,5 g)Procent dziennej wartości
Energia8 kcal-
Żelazo1,4 mg17%
Mangan0,07 mg3%
Magnez7,7 mg2%
Wapń19,6 mg2%
B1 (tiamina)0,05 mg3%
Tłuszcz ogółem0,47 g-
Błonnik0,22 g-

Kmin należy do roślinnych źródeł żelaza. Jest to żelazo niehemowe, więc lepiej się wchłania, gdy zjesz je razem z witaminą C, na przykład z cytryną albo papryką.

Wpływ na układ pokarmowy

Najlepiej udokumentowany jest wpływ kminu na trawienie:

Wpływ na poziom cukru i insulinooporność

Rola kminu w regulacji glikemii i insulinooporności jest coraz częściej badana:

BadanieUkładGłówny wynik
Moosavian i wsp. (2018)RCT, 88 osób z cukrzycą typu 2, 8 tygodniKmin w proszku (1 g dziennie) obniżył glikemię na czczo o 10%, a HbA1c o 0,4 punktu procentowego
Zare i wsp. (2014)RCT, 78 osób z nadwagą, 8 tygodniSuplementacja kminem wyraźnie zmniejszyła stężenie insuliny i insulinooporność (HOMA-IR)
Badania na zwierzętachRóżneWykazano lepsze pobieranie glukozy przez mięśnie dzięki wzrostowi ekspresji GLUT4

Dowody są obiecujące, ale wciąż ograniczone. Kmin nie zastąpi leków na cukrzycę. W diecie osób z cukrzycą jego regularne stosowanie może jednak wspierać leczenie, po konsultacji z lekarzem.

Kmin w polskiej kuchni

W polskiej kuchni większą rolę odgrywa kminek, czyli kmin zwyczajny, który nadaje smak chlebowi, kapuście i bigosowi. Kmin rzymski sprawdza się natomiast świetnie w daniach mięsnych i strączkowych:

Kmin mielony czy w ziarnach? Bezpieczne stosowanie

Kmin jest korzystny w każdej postaci, ale formy różnią się w praktyce:

FormaZaletaWadaNajlepsze zastosowanie
Kmin w ziarnachDłuższa trwałość, intensywny aromat po uprażeniuWyczuwalny pod zębami, wymaga mieleniaRyż, zupy, przyprawy na zapas
Kmin mielonyGotowy do użycia, równomiernie się rozprowadzaSzybko traci aromat (6 do 12 miesięcy)Klopsiki, marynaty, codzienne gotowanie
Olejek z kminuSkoncentrowany, stosowany w suplementachW dużych dawkach może być toksycznyTylko w kapsułkach, po konsultacji z lekarzem

Najczęściej zadawane pytania

Czy kmin pomaga schudnąć?

Sam z siebie nie spala tłuszczu. Jedno irańskie badanie wykazało, że grupa pijąca wodę z kminem schudła w ciągu 8 tygodni o 1,4 kg więcej niż grupa kontrolna. Mechanizm nie jest jasny; możliwy jest lekki wpływ na metabolizm i lepsze trawienie. Woda z kminem nie ma kalorii, ale nie zastąpi pełnowartościowego posiłku.

Jak przygotować wodę z kminem?

Łyżeczkę ziaren kminu zalej szklanką wody na noc albo gotuj 10 minut i przecedź. Tradycyjnie pije się ją na czczo rano. Dodanie soku z cytryny zwiększa wchłanianie żelaza.

Czy kmin pomaga na niedobór żelaza?

Może się przyczynić, ale to za mało. 1 łyżeczka kminu pokrywa 17% dziennego zapotrzebowania na żelazo, nie zastąpi jednak leczenia przy anemii. Najlepiej łączyć go z witaminą C, na przykład z cytryną lub pomarańczą.

Czy kmin można stosować w ciąży?

W ilościach kulinarnych (1 do 2 łyżeczek dziennie) uznaje się go za bezpieczny. Przy dawkach suplementów lub olejku z kminu opisywano pobudzenie macicy, dlatego w ciąży takich form należy unikać.

Czym różni się kmin od kminku?

Oba należą do rodziny selerowatych, dlatego często są mylone. Kmin rzymski ma cięższy, ziemisty i orzechowy smak i jest bogatszy w żelazo. Kminek jest łagodniejszy, z wyraźną nutą anyżu, i charakterystyczny dla polskiego pieczywa oraz kapusty.

Czy czarnuszka to to samo co kmin?

Nie. Kmin rzymski (Cuminum cyminum) i czarnuszka (Nigella sativa) to zupełnie różne rośliny. Czarnuszka ma ostrzejszy, lekko gorzkawy smak i zawiera tymochinon. Oba składniki mogą być wartościowe, ale ich wartości odżywcze i sposób działania wyraźnie się różnią.

Prosty sposób na liczenie kalorii

Zrób zdjęcie jedzenia, a sztuczna inteligencja Kalorita oszacuje jego kalorie i makroskładniki w kilka sekund.

Pobierz za darmo