Ταχίνι και Σουσάμι: Θερμίδες, Ασβέστιο και Θρεπτικά Συστατικά
Το σουσάμι (Sesamum indicum) είναι από τα παλαιότερα καλλιεργούμενα ελαιούχα σπέρματα στον κόσμο. Στην ελληνική κουζίνα το συναντάμε στο κουλούρι, στο πασέλι, στο χαλβά και στο ταχίνι με μέλι για πρωινό. Σε θερμίδες είναι πυκνό: 573 kcal ανά 100 g. Ξεχωρίζει όμως για το ασβέστιο (975 mg ανά 100 g με φλούδα), τον σίδηρο (14,6 mg) και τον ψευδάργυρο (7,8 mg). Το ταχίνι είναι το σουσάμι αλεσμένο σε κρεμώδη πάστα. Τα τελευταία χρόνια χρησιμοποιείται ευρέως και στο χούμους, στις σάλτσες και στις μπάρες ενέργειας.
Μην απλώς το διαβάζετε, καταγράψτε τοΦωτογραφίστε το γεύμα σας και η Kalorita καταγράφει θερμίδες και θρεπτικά συστατικά σε δευτερόλεπτα. 3 ημέρες δωρεάν.→Σύγκριση θρεπτικής αξίας σουσαμιού και ταχινιού
Η επεξεργασία του σουσαμιού σε ταχίνι δεν αλλάζει σημαντικά το προφίλ του. Η πραγματική διαφορά είναι ανάμεσα στο σουσάμι με φλούδα και στο σουσάμι χωρίς φλούδα. Το μεγαλύτερο μέρος του ταχινιού στην αγορά φτιάχνεται από σουσάμι χωρίς φλούδα:
| Θρεπτικό συστατικό | Σουσάμι με φλούδα (100 g) | Σουσάμι χωρίς φλούδα (100 g) | Ταχίνι (100 g) |
|---|---|---|---|
| Θερμίδες (kcal) | 573 | 567 | 595 |
| Πρωτεΐνη (g) | 17,7 | 18,3 | 17,0 |
| Λιπαρά (g) | 49,7 | 49,4 | 53,8 |
| Υδατάνθρακες (g) | 23,5 | 23,4 | 21,2 |
| Φυτικές ίνες (g) | 11,8 | 3,9 | 9,3 |
| Ασβέστιο (mg) | 975 | 131 | 426 |
| Σίδηρος (mg) | 14,6 | 14,6 | 8,9 |
| Ψευδάργυρος (mg) | 7,8 | 7,8 | 4,6 |
| Μαγνήσιο (mg) | 351 | 346 | 95 |
| Φώσφορος (mg) | 629 | 629 | 592 |
Η διαφορά στο ασβέστιο είναι κρίσιμη: στο σουσάμι με φλούδα υπάρχουν 975 mg ανά 100 g, ενώ στο χωρίς φλούδα μόλις 131 mg. Για ασβέστιο, διαλέξτε ταχίνι από σουσάμι με φλούδα και ελέγξτε την ετικέτα.
Προφίλ λιπαρών του σουσαμέλαιου και οι λιγνάνες
Το σουσαμέλαιο αποτελείται κατά 85% από ακόρεστα λιπαρά οξέα. Το παλμιτικό οξύ (κορεσμένο) είναι περίπου 8 έως 9%. Τα χαρακτηριστικά συστατικά:
| Λιπαρό οξύ | Ποσοστό | Τύπος |
|---|---|---|
| Λινολεϊκό (ωμέγα-6) | 41% | Πολυακόρεστο |
| Ελαϊκό (ωμέγα-9) | 39% | Μονοακόρεστο |
| Παλμιτικό | 9% | Κορεσμένο |
| Στεατικό | 5% | Κορεσμένο |
| Α-λινολενικό (ωμέγα-3) | λιγότερο από 1% | Πολυακόρεστο |
- Σεσαμίνη και σεσαμολίνη (λιγνάνες): τα χαρακτηριστικά αντιοξειδωτικά του σουσαμιού. Σύμφωνα με μελέτες, στηρίζουν την υγεία του ήπατος και αυξάνουν τη βιοδιαθεσιμότητα της βιταμίνης Ε. Αντέχουν στη θερμότητα και δεν χάνονται στο μαγείρεμα.
- Ελαϊκό οξύ (39%): μονοακόρεστο λιπαρό, όπως και στο ελαιόλαδο, που συνδέεται με καρδιοπροστατευτική δράση.
- Κυριαρχία ωμέγα-6: το λινολεϊκό οξύ ανήκει στην οικογένεια ωμέγα-6. Το σουσαμέλαιο δεν περιέχει ωμέγα-3, γι' αυτό για ισορροπία συμπληρώστε με ψάρι ή καρύδια.
Το φυτικό οξύ: ο παράγοντας που μειώνει την απορρόφηση μετάλλων
Τα υψηλά επίπεδα μετάλλων στο σουσάμι μπορεί να παραπλανούν. Όταν καταναλώνετε ολόκληρο σουσάμι ή ταχίνι, το φυτικό οξύ εμποδίζει σημαντικά την απορρόφηση ασβεστίου, σιδήρου και ψευδαργύρου στο έντερο.
| Μέθοδος | Μείωση φυτικού οξέος | Πρακτικότητα |
|---|---|---|
| Μούλιασμα (12 έως 24 ώρες σε νερό) | 25 έως 35% | Εύκολο |
| Καβούρδισμα σουσαμιού ή ταχινιού | 40 έως 50% | Εύκολο, έτοιμο στην αγορά |
| Βλάστηση (2 έως 3 ημέρες) | 50 έως 60% | Χρονοβόρο |
| Ζύμωση | 20 έως 35% | Φυσική διαδικασία |
- Προτιμήστε καβουρδισμένο ταχίνι: τα περισσότερα ταχίνια φτιάχνονται από καβουρδισμένο σουσάμι. Η διαδικασία μειώνει το φυτικό οξύ κατά 40 έως 50%, άρα βελτιώνει την απορρόφηση μετάλλων.
- Συνδυάστε το με βιταμίνη C: ο χυμός λεμονιού, η ντομάτα και άλλες τροφές πλούσιες σε βιταμίνη C αυξάνουν την απορρόφηση του σιδήρου από το ταχίνι. Γι' αυτό το λεμόνι στη ταχινόσαλτσα έχει πρακτική αξία.
- Αποφεύγετε τσάι και καφέ αμέσως μετά: οι πολυφαινόλες και οι τανίνες τους μειώνουν περαιτέρω την απορρόφηση σιδήρου. Αφήστε τουλάχιστον 1 ώρα διάστημα.
Το καβουρδισμένο ταχίνι προσφέρει καλύτερη βιοδιαθεσιμότητα μετάλλων από το ωμό. Στην ετικέτα, οι όροι «ταχίνι» και «πάστα σουσαμιού» δηλώνουν το ίδιο προϊόν. Αν αναγράφεται ασβέστιο, ελέγξτε την τιμή του.
Ταχίνι με μέλι και σουσάμι στην ελληνική κουζίνα
Το ταχίνι με μέλι είναι ένα απλό πρωινό που συνδυάζει πρωτεΐνη, υγιή λιπαρά και μέταλλα. Θρεπτικές τιμές για 2 κουταλιές σούπας ταχίνι (30 g) και 1 κουταλάκι του γλυκού μέλι (7 g):
| Θρεπτικό συστατικό | Ταχίνι (30 g) | Μέλι (7 g) | Σύνολο |
|---|---|---|---|
| Θερμίδες (kcal) | 178 | 21 | 199 |
| Πρωτεΐνη (g) | 5,1 | 0 | 5,1 |
| Σίδηρος (mg) | 2,7 | 0 | 2,7 |
| Ασβέστιο (mg) | 128 | 0 | 128 |
| Μαγνήσιο (mg) | 29 | 0 | 29 |
- Κουλούρι: η σησαμένια επικάλυψη του κουλουριού Θεσσαλονίκης προσθέτει λίγο σουσάμι σε κάθε κομμάτι. Η συμβολή του σε πρωτεΐνη και ασβέστιο είναι περιορισμένη.
- Ταχινόσαλτσα λεμονιού: ταχίνι, λεμόνι, σκόρδο και νερό. Σερβίρεται με ψάρι, κεφτέδες και τηγανητά. 2 κουταλιές σούπας έχουν περίπου 120 kcal και 5 g πρωτεΐνης.
- Πασέλι: μπάρα από σουσάμι και μέλι, πυκνή σε θερμίδες (περίπου 450 έως 500 kcal ανά 100 g). Καλό είναι να τρώγεται σε μικρές μερίδες 30 έως 40 g.
- Χαλβάς: ταχίνι με ζάχαρη, υψηλό σε θερμίδες (400 έως 500 kcal ανά 100 g). Γι' αυτό προτιμάται μικρή μερίδα 30 έως 40 g.
- Χούμους: ρεβίθια με ταχίνι. Το ταχίνι αποτελεί περίπου 10 έως 15% της σύνθεσης και συμβάλλει στο πρωτεϊνικό και λιπαρό προφίλ. Συνδυασμένο με τα ρεβίθια, δίνει συμπληρωματική πρωτεΐνη.
Συχνές ερωτήσεις
Πόσες θερμίδες έχει το ταχίνι;
100 g ταχινιού έχουν περίπου 595 kcal. Μία κουταλιά σούπας (15 g) αντιστοιχεί σε περίπου 89 kcal και 2,5 g πρωτεΐνης. Είναι τροφή με πυκνές θερμίδες αλλά καλή θρεπτική αξία· 1 έως 2 κουταλιές σούπας την ημέρα (90 έως 180 kcal) είναι λογική μερίδα.
Είναι το ταχίνι καλή πηγή ασβεστίου;
Το ταχίνι από σουσάμι με φλούδα είναι πολύ καλή πηγή ασβεστίου (περίπου 975 mg ανά 100 g σουσαμιού). Το μεγαλύτερο μέρος του ταχινιού στην αγορά φτιάχνεται από σουσάμι χωρίς φλούδα, και τότε το ασβέστιο πέφτει στα 420 έως 430 mg ανά 100 g. Ελέγξτε την ετικέτα ή επιλέξτε ταχίνι από σουσάμι με φλούδα.
Είναι το ταχίνι αρκετή πηγή πρωτεΐνης;
Το ταχίνι έχει 17 g πρωτεΐνης ανά 100 g· 2 κουταλιές σούπας (30 g) δίνουν περίπου 5 g. Δεν είναι πλήρης πρωτεΐνη, επειδή η μεθειονίνη είναι το περιοριστικό αμινοξύ. Όταν συνδυάζεται με όσπρια, όπως ρεβίθια ή φακές, το προφίλ γίνεται συμπληρωματικό.
Κάνουν το σουσάμι ή το ταχίνι να παχαίνεις;
Το σουσάμι και το ταχίνι έχουν υψηλές θερμίδες (573 έως 595 kcal ανά 100 g). Μία έως δύο κουταλιές σούπας την ημέρα (15 έως 30 g, 90 έως 180 kcal) μπορούν να είναι μέρος ισορροπημένης διατροφής, καθώς τα λιπαρά και η πρωτεΐνη βοηθούν στον κορεσμό. Η υπερβολική ποσότητα αυξάνει το συνολικό ενεργειακό ισοζύγιο.
Ωμό ή καβουρδισμένο σουσάμι: ποιο είναι πιο υγιεινό;
Το καβουρδισμένο σουσάμι μειώνει το φυτικό οξύ κατά 40 έως 50%, άρα βελτιώνει την απορρόφηση μετάλλων. Οι λιγνάνες (σεσαμίνη, σεσαμολίνη) αντέχουν στη θερμότητα και διατηρούνται στο καβούρδισμα. Γενικά, το ελαφρώς καβουρδισμένο σουσάμι έχει καλύτερη βιοδιαθεσιμότητα μετάλλων και πιο πλούσια γεύση.
Μπορώ να τρώω ταχίνι με μέλι;
Ναι. Το ταχίνι με μέλι είναι κλασικό πρωινό: συνδυάζει πρωτεΐνη, υγιή λιπαρά και μέταλλα από το ταχίνι με γλυκύτητα από το μέλι. 2 κουταλιές σούπας ταχίνι και 1 κουταλάκι μέλι έχουν περίπου 200 kcal και 5 g πρωτεΐνης. Όσοι έχουν προβλήματα με το σάκχαρο στο αίμα πρέπει να περιορίζουν το μέλι και να συμβουλεύονται τον γιατρό ή τον διατροφολόγο τους.
Κάντε την καταμέτρηση θερμίδων απλή
Φωτογραφίστε το φαγητό σας και η τεχνητή νοημοσύνη της Kalorita εκτιμά τις θερμίδες και τα θρεπτικά συστατικά του σε δευτερόλεπτα.
Κατεβάστε δωρεάν